Sử dụng mặt nạ dưỡng khí trên máy bay.

Trên các chuyến bay, thỉnh thoảng hành khách đi cùng con nhỏ thường được các tiếp viên hàng không khuyến cáo đổi chỗ ngồi. “Vì sao lại có chuyện ấy cơ chứ?” Đó là một trong những câu hỏi thắc mắc của các “thượng đế” khi họ phải di dời chỗ ngồi của mình.

Các “thượng đế” khi bị yêu cầu đổi chỗ ngồi thường cảm thấy phiền toái. Họ thắc mắc vì sao tiếp viên lại yêu cầu như thế nhỉ? Việc dắt theo con nhỏ đối với họ thật khó khăn, đã thế còn phải di dời đến chỗ này chỗ nọ nữa cơ! Quả là có đôi chút bực dọc cho các bà mẹ ông bố này. Tuy thế, đó chỉ là tâm trạng chung của một số khách hàng chưa hiểu được vấn đề về an toàn cho tính mạng của họ trên máy bay mà thôi.

Thật ra, tiếp viên hàng không đưa ra lời yêu cầu trên là vì sự an toàn cho tất cả hành khách trong trường hợp máy bay bị mất áp suất(decompression). Thông thường, khi máy bay rơi vào trạng thái mất áp suất, mỗi hành khách sẽ sử dụng một mặt nạ dưỡng khí (oxygen mask) để thở. Tuy nhiên, nếu hành khách dắt theo con nhỏ dưới 2 tuổi thì chuyến bay sẽ thiếu hụt mặt nạ dưỡng khí.

Vì thế, nhà sản xuất máy bay đã trang bị trên tất cả các loại máy bay ngoài số mặt nạ dưỡng khí tương ứng với số ghế ngồi của hành khách, cứ cách 1 hàng ghế so le nhau họ sẽ bố trí thêm 1 mặt nạ dự phòng (cũng giống hoàn toàn với các cái khác). Những hàng ghế có mặt nạ dự phòng này sẽ được chú ý xếp chỗ cho những hành khách đi cùng trẻ ngồi lòng (infant). Do đó, mỗi chuyến bay của hãng hàng không chỉ được phép chuyên chở tối đa 10% số lượng trẻ em dưới 2 tuổi (là những trẻ không có ghế ngồi mà chỉ ngồi chung với bố mẹ) trên tổng số ghế trên máy bay.

Tuy nhiên, do có nhiều chủng loại máy bay nên nhiều lúc thủ tục viên đã xếp nhầm khách có con nhỏ vào những hàng ghế bình thường nên hành khách thường được họ yêu cầu phải đổi chỗ ngồi để đảm bảo an toàn cho chuyến bay.

Khi nào máy bay bị mất áp suất?

Thông thường, độ cao trong khoang hành khách (cabin altitude) được duy trì ở mức dưới 10.000feet (tương đương với hơn 3000m). Đây được xem là mốc chuẩn mà chúng ta có thể hít thở một cách bình thường mà không cần sự trợ giúp nào từ các công cụ y tế (cho dù máy bay có bay ở bất kỳ độ cao nào). Như vậy, trong tình huống nào máy bay bị mất áp suất và hành khách sử dụng mặt nạ dưỡng khí?

Theo thống kê, chỉ có 2 tình huống có thể gây mất áp suất trên máy bay: Một là khi hệ thống điều áp trên máy bay bị hỏng (mất áp suất từ từ - Gradual decompression); Hai là khi một trong các bộ phận như cửa sổ, cửa chính, cửa buồng hàng…bị vỡ (mất áp suất đột ngột - Rapid decompression).

Làm thế nào để nhận biết tình trạng mất áp suất?

Khi có trường hợp mất áp suất xảy ra, hành khách sẽ cảm nhận được những thay đổi trong cơ thể mình ngay tức khắc. Họ sẽ cảm thấy hoa mắt, chóng mặt, khó thở hoặc rất có thể họ sẽ nhìn thấy những đám sương mù trong khoang khách. Kèm theo đó, các đồ vật nhẹ như giấy tờ, bao nilông có thể bay lên… Tuy nhiên, hành khách cũng đừng lo lắng bởi lúc này đây, khi độ cao trong khoang khách tăng lên tới 14.000feet, mặt nạ dưỡng khí sẽ tự động rơi từ trên xuống ghế ngồi của hành khách. Và thậm chí, nếu hành khách nào đang trong buồng vệ sinh, họ cũng có thể có được mặt nạ dưỡng khí tự động ở nơi này.  

Sử dụng mặt nạ dưỡng khí như thế nào? 

Khi mặt nạ dưỡng khí tự động rơi xuống, tất cả phi hành đoàn cũng như hành khách phải tự kích hoạt hệ thống hoạt động của nó. Rất đơn giản, họ chỉ việc kéo mạnh mặt nạ gần mình nhất xuống, chụp lên mũi và miệng rồi thở bình thường.

Theo quy trình thì trong trường hợp này, tổ lái sẽ khẩn trương hạ độ cao máy bay xuống đến “độ cao an toàn” (độ cao có thể thở được bình thường) trong thời gian ngắn nhất có thể. Tuy nhiên, nếu không may máy bay đang bay ở khu vực có nhiều núi cao thì lúc này họ chỉ có thể giảm dần tốc độ máy bay một cách từ từ. Vì vậy, nếu hành khách nào không biết hoặc không kịp thời kích hoạt hệ thống mặt nạ dưỡng khí thì rất có thể, họ sẽ bị ảnh hưởng trực tiếp tới sức khoẻ và tính mạng của mình.

Như vậy, việc sử dụng mặt nạ dưỡng khí trong tình huống trên phải được tiến hành thật nhanh chóng đối tất cả mọi người trên chuyến bay, ngay cả đối với các em nhỏ cũng thế. Tuy nhiên, do các em không thể tự sử dụng mặt nạ được nên rất cần đến sự trợ giúp của các bậc phụ huynh. Thực tế là như thế, trên các chuyến bay, những ông bố bà mẹ luôn lo lắng con con cái của mình và đôi lúc họ đeo mặt nạ cho bé trước. Điều này có vẻ hợp lý nhưng lại không đúng trong hoàn cảnh này. Bởi vì sau khi chụp mặt nạ cho bé, họ sẽ không còn khả năng để làm điều đó cho mình.  Vì lý do này, nhà vận chuyển khuyến cáo rằng, trong khi máy bay mất áp suất, hành khách tuyệt đối không được di chuyển, sau khi có mặt nạ cho mình thì mới mang giúp cho bé.

Đây cũng là điều mà các thành viên phi hành đoàn thường xuyên nhắc nhở hành khách  thông qua bài hướng dẫn (bằng cả 2 ngôn ngữ Việt và Anh) được phát trước khi chuyến bay cất cánh. Nếu đã có một chỗ ngồi an toàn trên máy bay, các bạn hãy chú ý lắng nghe nhé!